Nét niet | Neel Jani: ‘Er zijn meerdere goede opties om professioneel te racen’

De Zwitser Neel Jani was een van de eerste Red Bull-junioren. Toen hij in 2005 GP2 reed lonkte een prachtige toekomst in de Formule 1 voor de destijds 22-jarige Jani. Ondertussen is het 2018, is Jani 35 en heeft hij de A1 Grand Prix-series gewonnen, is wereldkampioen LMP1 geweest en heeft de 24 Uur van Le Mans op zijn naam staan, maar niet één enkele Grand Prix gereden.

Al in 2003 wordt Jani, op dat moment nog uitkomend in het Italiaanse Formule Renault-kampioenschap, in verband gebracht met de Formule 1. De Zwitserse renstal Sauber zou hun jonge landgenoot op de korrel hebben voor een rol als test- en reservecoureur.  In april zit Jani voor het eerst in de door een Ferrari-motor aangedreven Sauber. 'De acceleratie van die wagen was geweldig', herinnert Jani zich in gesprek met F1Maximaal.nl. 'Het was een compleet andere ervaring dan ik gewend was. Je kunt de Formule 1 niet vergelijken met welke serie dan ook.'

Jani testte in 2003 en 2004 met enige regelmaat voor het team. Sauber werd in die jaren heftig gesponsord door Red Bull en toen de energiedrankjesfabrikant eind 2004 Jaguar overnam en omvormde tot Red Bull Racing, ging Jani met de sponsor mee. 'Voor mijn gevoel had ik daar meer kans op een stoeltje dan bij Sauber, waar net Jacques Villeneuve was vastgelegd', zegt Neel. Eind 2004 testte Jani een interim wagen op het circuit van Jerez de la Frontera, maar was in 2005 in de GP2 te bewonderen en niet in de Formule 1. Toen Red Bull in 2005 ook Minardi overnam en omvormde tot Scuderia Toro Rosso werd Jani officieel aangesteld tot derde rijder en mocht hij bij iedere Grand Prix de eerste vrije training voor zijn rekening nemen. 'Het doel was bereikt', zegt Jani. 'Ik had mezelf ten doel gesteld om de Formule 1 te bereiken en dat was gelukt. Het was niet in de rol die ik ambieerde maar het was een begin.'

Amerika
Na een aantal indrukwekkende optredens in de vrije training kwam echter richting het einde van 2006 het bericht dat Jani in 2007 uit zou komen in de Amerikaanse Champcar-serie. 'Mijn doel was het om in 2007 Formule 1 te rijden. Dat is niet gelukt. De Champcar was een mooi alternatief voor mij. Ik kon dat combineren met A1-GP, de serie voor landenteams waar ook Jos Verstappen destijds hoge ogen gooide, red, en het belangrijkste was dat ik weer wilde racen. Ik wilde niet nog een jaar reservecoureur zijn', zegt Jani.

Het was feitelijk het einde van het Formule 1-avontuur van de Zwitser die zijn voet tussen de deur kwijtraakte. Na een jaar in Amerika geracet te hebben, probeerde hij door gebruik te maken van zijn Indiase roots (Jani heeft een Indiase vader, red) een stoeltje te verwerven bij het net opgerichte Force India, maar teambaas Vijay Mallya koos voor Giancarlo Fisichella naast Adrian Sutil. Voor Jani was daarmee het boek Formule 1 helemaal dicht.

De Zwitser bleef in de A1GP racen en kwam via de Superleague Formula (een kortstondige raceklasse waarbij de teams werden gesponsord door voetbalclubs, red) in de LMP1 en het WEC terecht. Terugkijkend heeft Jani geen spijt dat de Formule 1 er nooit van gekomen is. 'Weet je, de auto’s en alles er omheen is wat Formule 1 zo aantrekkelijk maakt, maar de sport heeft ook zo zijn problemen en schaduwkanten. Merken als Audi en Porsche kozen doelbewust niet voor de Formule 1, maar voor het WEC. Dat zegt ook iets. Ik ben trots op wat ik bereikt heb in mijn race carrière. Er zijn meerdere goede opties om professioneel te racen dan alleen de Formule 1. Ik denk dat jongere coureurs zichzelf dat heel goed moeten beseffen en zich niet alleen blind moeten staren op de Formule 1.' (Foto: Wiki Commons)

-          Hans van Brunschot