Red Bulls budgetstraf komt ten einde, wat zijn de gevolgen geweest?

Red Bull Racing werd zowel financieel als sportief gestraft voor het procedureel overtreden van de cost cap. Nu - een jaar later - heeft het team van Max Verstappen haar straf uitgezeten en gaat men in Milton Keynes weer terug naar 'normaal'. Hoe zat het ook alweer met deze straf, wat heeft Red Bull er aan overgehouden en, misschien nog wel het meest interessant, wat heeft het team er nou eigenlijk níét aan overgehouden?

Red Bull werd op 10 oktober, één dag nadat Verstappen de titel van 2022 veroverde, schuldig bevonden aan het overtreden van de budgetreglementen. Er werd gesproken van een minor financial overspend, oftewel: ze zaten minder dan 5 procent over de bovengrens van het budgetplafond heen. Deze bovengrens van 140 miljoen dollar (132,5 miljoen euro, red.) bevatte alle investeringen gerelateerd aan de prestaties van de auto. Marketingkosten, salarissen van coureurs en de drie duurste teamleden waren hier niet bij inbegrepen. Nog steeds niet, overigens.

Met een kleine stillegging van de onderhandelingen rondom de overtreding, met het overlijden van Red Bull-oprichter Dietrich Mateschitz als reden, kwamen de Oostenrijkse renstal en de FIA tot een overeenkomst via een Accepted Breach Agreement (ABA). De beargumentering van de FIA, zoals destijds gegeven volgens Formula 1: 'De Cost Cap Administration erkent dat Red Bull Racing coöperatief geweest is gedurende het proces en tijdig extra informatie en bewijs aangeleverd heeft wanneer daar naar gevraagd werd. Er is ook geen beschuldiging of bewijs van dat Red Bull Racing verkeerd, oneerlijk of frauduleus gehandeld heeft, en het team heeft niet bewust informatie achtergehouden.’

‘Onder deze omstandigheden heeft de Cost Cap Administration Red Bull Racing ter schikking een ABA aangebonden. Red Bull Racing dit aanbod geaccepteerd’, aldus de conclusie van de CCA. In de samenvatting van het rapport kwam naar voren dat Red Bull de maximaal toegestane kosten van 118 miljoen pond had overschreden met minder dan 5 procent. Uiteindelijk ging het om een getal van 0,37 procent, 432.652 dollar (496,083 euro, red.). Hebben we het over de absolute waarde van de overtreding dan is deze dus zeer klein. Het ging de FIA echter om het gebaar en Red Bull mocht hier niet mee wegkomen. Anders zaten ze een jaar later met de gebakken peren en zouden alle concurrenten het voorbeeld van Red Bull volgen.

Red Bull moest boeten. In eerste instantie door een fikse financiële straf van 7 miljoen dollar (8 miljoen euro, red.) aan de FIA. Maar daar hield het motorsportorgaan het niet bij. Ook op sportief gebied moest de renstal voor het daaropvolgende seizoen benadeeld worden. Exact dat was wat ze probeerden te bereiken met het limiteren van de CFD- en windtunneluren van het technische team van Red Bull.

Praktisch hield dit in dat Red Bull naast de sliding scale voor aero-testtijd nóg meer tijd kwijtraakte. Gelijktijdig met de nieuwe reglementen besloot de FIA een concept te introduceren waarmee de lager geklasseerde teams meer windtunneltijd kregen dan de hoger geklasseerde teams. Trapsgewijs, afhankelijk van eindklassering in het jaar ervoor, kregen teams dus steeds meer CFD-tests (Computational Fluid Dynamics) tot hun beschikking en meer uren in de windtunnel. Dit is de eerdergenoemde aerodynamische sliding scale.

De minimale hoeveelheid windtunneltijd was destijds (en is nog steeds) 70 procent van de windtunneltijd die voorheen beschikbaar gesteld werd aan alle teams. Door de straf van de FIA ging Red Bull van 70 procent naar 63 procent – een vermindering van 10 procent van de tijd. Voor de CFD-tests gold dezelfde restrictie, wat ze tevens in de computersimulaties rondom de aerodynamica informatie kostte.

Tegen de tijd dat Red Bull de sportieve straf te pakken had, was de 2022-titel al binnen. Ze waren dat jaar de wintertests aardig begonnen en leken in de vorm van Ferrari een tegenstander te hebben die met een ander concept nagenoeg net zoveel snelheid wist te genereren. De badkuip-achtige vorm van de rode bolides werkte, maar bleek qua ontwikkelingsdirectie niet effectiever dan het concept van Red Bull. Dit concept wordt overigens door de andere teams in 2023 steeds vaker en meer overgenomen, maar dat terzijde.

Voordat de gevolgen van de windtunnelrestricties van kracht waren, lag Red Bull dus al voor op de concurrentie. Dit was ook wat de concurrenten suggereerden bij het horen van het nieuws: Red Bull heeft het er in dat eerste ontwikkelingsjaar van genomen, is daardoor op een optimaal concept gestuit en plukt daar nu nog steeds de vruchten van. Gezien de minimale hoeveelheid dat Red Bull werkelijk over de limiet zat, lijkt een dergelijke aanname ongegrond en gebaseerd op opportunisme. Hoeveel zou vier ton op een begroting van 140 miljoen immers betekenen in absolute tijdswinst? Maximaal enkele duizendsten?

Desalniettemin was het voor de rest van de grid een mogelijkheid om de regerend wereldkampioenen zwart te maken, en die mogelijkheid kon uiteraard niet onbenut blijven. Toen het Ferrari was dat in 2019 schijnbaar met de motor knoeide, liet Verstappen het immers ook niet om daar even een beknopte melding van te maken in de media. Zo werkt het spelletje nu eenmaal en een smet op de naam van Red Bull leek het in eerste instantie wellicht wel, maar ergens is zelfs dat al een te strenge benaming.

Cheatstappen – één van de vele namen die met name Lewis Hamilton-aanhangers nog geregeld op X, voorheen Twitter, scanderen wanneer het over de Nederlandse coureur gaat. Vanuit een patriottisch, Brits perspectief niet geheel onbegrijpelijk. De Engelse fans wilden in 2021 graag een achtvoudig wereldkampioen. De Mercedes-coureur zou daarmee alleenheerser worden in de recordboeken en racelegende Michael Schumacher passeren in de klassering van gewonnen kampioenschappen.

Het mocht niet baten en het was Verstappen die op die illustere dag in Abu Dhabi aan het langste eind trok. Dat Red Bull het jaar daarop over de maximaal toegestane uitgaven heenging, viel na de seizoenfinale van 2021 slecht. Wat de coureur eraan overgehouden heeft, is dus vooral een select groepje fanatiekelingen die stug vol blijven houden dat Verstappen geen verdiende wereldkampioen is. Met de titel van 2023 op zak is de Limburger echter hoe dan ook van dat stigma af.

Een jaar na dato is het stof gaan liggen. Net zoals met vele gebeurtenissen in de sport die destijds van groot belang leken, is de interesse in de budgetplafondoverschrijding weggeëbd. Financieel mogen we concluderen dat monstermerk Red Bull van die 7 miljoen die het aan de FIA af heeft moeten staan weinig last heeft gehad. Sportief mogen we concluderen dat de FIA een poging gedaan heeft de al gehavende testtijd van Red Bull verder terug te dringen en daarmee het veld te nivelleren, maar dat de gevolgen hiervan op het circuit niet terug te zien zijn.

Ja, de afstanden tussen de teams zijn tegen het einde van het 2023-seizoen klein, maar dat is ook te wijten aan het feit dat Red Bull zich al lang en breed gericht heeft op het materiaal voor 2024. Iets dat Mercedes vorig decennium ook steevast deed. Wat het Oostenrijkse team dus níét overgehouden heeft aan haar sportieve straf is de weerstand die nodig is om het team te stoppen. Kijken we naar de feiten van deze casus dan is dat volkomen logisch, want had de straf van de FIA dit wel teweeggebracht dan kunnen we bijna objectief stellen dat dat niet proportioneel aan de ernst van de overtreding geweest was.

Red Bull gaat nu weer terug naar de oorspronkelijke 70 procent die ze voorafgaand aan de straf hadden moeten krijgen, en laten we eerlijk zijn: houdt slechts 63 procent van de testtijd het team onder leiding van Christian Horner en Adrian Newey niet tegen, dan zal 70 procent dat ook zeker niet doen. Red Bull heeft in het huidige tijdperk nu eenmaal de knapste koppen en in de vorm van Verstappen een bewezen, ervaren wereldkampioen. Dit is nu al drie jaar op rij een recept voor succes gebleken, en zal dit naar alle waarschijnlijkheid tot en met 2025 blijven.