Waarom Wolff's aankoop misschien gevaarlijk is voor Formule 1

De Mercedes-teambaas haalt er een aardig slaatje uit: zo kocht hij 5% van de aandelen bij het noodlijdende Williams en is hij aandeelhouder bij autobouwer Aston Martin met een waarde van 1% van alle aandelen. Ook is hij grootaandeelhouder bij het team van Mercedes, waar hij 30% van de aandelen bezit.

Vanaf volgend seizoen betekent het dat Wolff bij drie van de tien teams een aandeelhouder is. Je zou je kunnen afvragen of het een verantwoordelijke zet is van de Duitser, om nog maar te spreken over het ethische aspect dat eraan vast zit. Want is het moreel verantwoord om een aandeel te hebben in meerdere teams binnen dezelfde sport, belemmert dit niet de competitie?

We vragen het aan Martijn van de Hel, advocaat gespecialiseerd in mededingingsrecht. ‘De belangrijkste vraag die je moet stellen is of hij zeggenschap heeft. Dat ligt ook aan het type aandeel dat iemand heeft binnen zo’n bedrijf. Maar als Wolff beslissende invloed heeft over zowel het beleid van Williams als Aston Martin, kan dat natuurlijk leiden tot concurrentiebeperking.’

Het is in de eerste plaats niet uniek om aandelen te hebben in meerdere teams binnen één sport. Zo heeft Red Bull natuurlijk meerdere teams die in Europa voetballen, in de vorm van RB Salzburg en RB Leipzig. Ook de City Football Group, dat eigenaar is van voetbalteams als Manchester City FC, Melbourne City FC en New York City FC, heeft meerdere voetbalteams in verschillende landen in zijn portfolio zitten. Bij de laatstgenoemde gaat het om clubs op verschillende continenten.

Ook binnen de Formule 1 is het niet uniek, zo heeft Red Bull twee zusterteams in de vorm van Red Bull Racing en AlphaTauri. Toch is de constructie van Wolff vreemd, nog nooit had een enkel rechtspersoon aandelen in drie onafhankelijke teams.

Maar of het ethisch is, is maar de vraag. Wanneer we het vragen aan Van De Hel is het niet zo zwart-wit. ’Het is om te beginnen natuurlijk een hele bijzondere situatie. Ik kan geen sport bedenken waar er aandeelhouders zijn die zeggenschap hebben bij meerdere teams binnen één sport. Met name de Formule 1 is natuurlijk een bijzonder geconcentreerde markt, wanneer je eigenaarschap hebt bij meerdere teams kan je daar wel vraagtekens bij zetten.’

‘In het ergste geval kan het een constructie zijn waarin Wolff een ‘linking pin’ tussen de drie teams is, een soort doorgeefluik waarin er steeds informatie wordt gedeeld tussen de drie teams. Dat geeft een aanleiding tot concurrentiebeperking en zelfs kartelvorming. Maar gezien het drie teams zijn die allen anders presteren, geloof ik daar niet zo in. Misschien zorgt zijn invloed juist dat Williams en Aston Marin beter worden. Dat zou dan weer goed voor de concurrentie zijn.'

Toch blijft het verder gissen naar wat Wolff nu precies wil met de aandelen bij Aston Martin en Williams. ‘Het kan natuurlijk ook gewoon een puur financiële prikkel zijn. Als ondernemer kijk je natuurlijk altijd verder naar mogelijke winst. Misschien ziet hij potentieel in de beide teams, en zag hij zijn kans schoon om er winst op te maken. De redenen erachter blijven nog ongewis.'