Mercedes met gemiste meesterzet en sterke uitvoering: niet reageren, maar anticiperen

Wolff is sinds het ontslag van Christian Horner bij Red Bull Racing de meest ervaren teambaas. Hij vormt de uitzondering tussen tien nieuwelingen. De Oostenrijker staat sinds 2013 aan het roer bij Mercedes, waarmee hij tien jaar meer ervaring heeft dan Andrea Stella, Frédéric Vasseur en James Vowles, die na Wolff de meest ervaren teambazen zijn. De nieuwste teambaas is Marcin Budkowski, die de taken van Graeme Lowdon deze maand overnam bij Cadillac.

Lewis Hamilton en Nico Rosberg stelden Wolff afgelopen decennium voor heel wat dilemma's. De teambaas van Mercedes heeft daar duidelijk van geleerd, want nu zijn renstal voor het eerst sinds 2021 weer voor de wereldtitels strijdt, gaat Wolff geweldig om met de interne strijd tussen Kimi Antonelli en George Russell. Hij liet de keuze eerder dit seizoen nog aan de coureurs en stond toe dat Antonelli en Russell in Canada zo'n dertig ronden tegen elkaar streden.

Toch ging het op verschillende momenten bijna mis, en nu de concurrentie dichterbij is gekomen, lijkt Mercedes de aanpak lichtjes te hebben aangepast. Daarbij staat het teamresultaat voorop, zo bleek ook in Zandvoort. Nederland leverde, net als Canada, een van de mooiste races van het seizoen op, al was dat ditmaal niet het gevolg van strijdende teamgenoten, maar van het feit dat drie topteams nauwelijks iets voor elkaar onderdeden.

Antonelli vocht, na twee staande starts, tegen Lando Norris om de overwinning, terwijl de spiegels van Russell rood kleurden. Opvallend is dat Mercedes en Ferrari allebei voor verschillende strategieën kozen bij hun coureurs. Zo kwam Lewis Hamilton vast te zitten achter Charles Leclerc, nadat de Brit als enige langer doorreed bij de eerste pitstopronde.

Ferrari wilde Leclerc duidelijk niet aan de kant laten gaan en riep de Monegask op om de pitstraat op te zoeken. Leclerc was daar terecht niet blij mee. Na de pitstop van Russell had hij namelijk de opdracht gekregen om zijn tweede stint te verlengen, om zo een bandenvoordeel af te dwingen tegen Russell in de slotstint. Als hij meteen naar de opdracht van zijn werkgever had geluisterd, zou hij slechts twee ronden nieuwere banden hebben gehad. Het was ongebruikelijk dat Leclerc tegen zijn team inging, maar wel terecht.

Leclerc stopte twee ronden later alsnog, waarmee Ferrari een compromis deed bij beide coureurs. Leclerc had in de slotstint geen groot bandenvoordeel, en Hamilton had kostbare tijd verloren achter zijn teamgenoot. Vasseur mag zich dan ook achter de oren krabben. Achteraf, maar ook op het moment zelf, was duidelijk dat Ferrari beter Hamilton langs had kunnen laten gaan, zodat hij zijn eigen rondetijden had kunnen rijden en Leclerc zijn stint kon verlengen. In dit geval had Leclerc alleen anderhalve seconde verloren via een teamorder, maar had Ferrari veel meer kans gehad op een podiumplek.

Mercedes deed precies wat Ferrari had moeten doen. Het strategische team van de Duitsers was sowieso scherp en speelde de late Virtual Safety Car perfect uit. Het was namelijk logisch dat Hamilton dat moment zou aangrijpen om een pitstop te maken, maar Mercedes hield Antonelli in eerste instantie tóch buiten. Daarmee vermeed het team dat Hamilton, die vlak achter Antonelli reed, een kans zou krijgen om toch niet te stoppen en de betere baanpositie te grijpen.

Toen Hamilton wel binnen werd gehaald door Ferrari, reageerde Mercedes een ronde later met een gratis pitstop, waarbij Antonelli alleen een plek aan Russell verloor. Zo haalde het Duitse team een extra kans weg bij de grote concurrent en was men verzekerd van minimaal een tweede plek bij Antonelli. Als de Italiaan geen pitstop had gemaakt, was dat maximaal een tweede plek geworden, met een jagende Hamilton op verse banden. De ongebruikelijke keuze om niet de eerste kans te grijpen tijdens de Virtual Safety Car was dus erg slim.

Het was vervolgens wel onvermijdelijk dat Antonelli op veel versere banden hard zou inlopen op Russell. De Brit hoopte nog even op slimme wijze gebruik te maken van de situatie en zinspeelde op de Carlos Sainz-tactiek uit Singapore 2023. Hij hoopte Antonelli te kunnen gebruiken om als duo te kunnen verdedigen tegen de snelle Ferrari's.

Mercedes ging daar niet in mee en reageerde resoluut. Russell kreeg de opdracht om Antonelli langs te laten en gehoorzaamde meteen. Hoewel hij dat schoorvoetend deed, had Wolff vooraf al op deze situatie ingespeeld. De Oostenrijker gaf in interviews met bijvoorbeeld F1TV, maar ook bij de schrijvende pers, waaronder F1Maximaal.nl, tekst en uitleg. Wolff had voor de race met beide coureurs op zondagochtend afgesproken dat zijn coureurs elkaar geen tijd mochten kosten als ze onder druk stonden van concurrenten.

Wolff kon de teamorder zo uitdelen, zonder dat dit tot frictie leidde bij zijn coureurs. "We wilden geen tijd verliezen aan elkaar, terwijl de Ferrari's in onze nek hijgden. De positiewissel was dus een logisch gevolg", meldde Wolff bij F1TV. "Teamorders zijn altijd moeilijk", voegde hij bij de schrijvende pers toe over de onvrede van Russell, die op begrip van Wolff kon rekenen. "Je mag niet verwachten dat iemand als een leeuw in de auto zit en zich op hetzelfde moment ook volledig overgeeft."

Het grote verschil in strategie maakte de keuze van Wolff eenvoudiger. "Kimi was een seconde per ronde sneller dan George. We hadden het andersom hetzelfde gedaan." Daarmee maakt Wolff een belangrijke opmerking. De teamorder had niks te maken met de titelstrijd of het bekennen van kleur in het voordeel van Antonelli. Daarmee gaat Wolff dan ook briljant met de situatie om: hij heeft het best mogelijke resultaat voor zijn coureurs bemachtigd en vermijdt frictie binnen het team. Er is geen sprake van tegoedbonnetjes bij de coureurs, die in Italië weer gewoon met een schone lei kunnen strijden.

Met name McLaren en Ferrari mogen een voorbeeld nemen aan de werkwijze van Mercedes. Ferrari heeft twee zeer gelijkwaardige coureurs, die elkaar regelmatig tegenkomen op het circuit. Bij het Italiaanse team lijkt de keuze doorgaans op het moment zelf te worden gemaakt en dat leidt altijd tot onvrede. Door niet te reageren, maar te anticiperen, kun je de coureurs op de lange termijn tevreden houden. Je kunt zo altijd terugvallen op uitspraken, die voor de race al zijn gemaakt.

McLaren streed vorig jaar voor de wereldtitel, in een nog lastigere situatie. Lando Norris en Oscar Piastri ontliepen elkaar namelijk niks, terwijl Verstappen steeds meer naderde. Hoewel Andrea Stella en Zak Brown ervoor geprezen mogen worden dat ze tot het laatste moment vasthielden aan hun werkwijze, zorgde de situatie daar voor veel onmin tijdens het seizoen. Dat was vooral een gevolg van het feit dat beide coureurs eerlijke kansen zouden moeten krijgen en het goedmakertjes regende.

Dat begon al in Hongarije 2024, waar Oscar Piastri zijn eerste overwinning pakte na een teamorder van McLaren, dat niet blij was met de wijze waarop Norris de leiding had overgenomen. In 2025 ging dat verder met Monza als een van de opvallendste momenten. Piastri moest de tweede plek daar inleveren na een zwakke pitstop bij Norris. De verschillende situaties leidden tot constante discussies over voorkeursbehandelingen, die bij Mercedes knap worden vermeden. Geen van beide coureurs kan stellen dat hij dit seizoen in een van de races benadeeld is door de teamleiding en dat zorgt voor rust en vertrouwen.

Het enige topteam met een geheel andere situatie, is Red Bull Racing. Het Oostenrijkse team heeft een duidelijke eerste en tweede coureur. Max Verstappen heeft sinds Brazilië 2022 geen teamorder meer gekregen, met name doordat hij nagenoeg altijd de snelste coureur is. Met Isack Hadjar heeft Red Bull een getalenteerde en snelle tweede coureur gevonden, die ook vaker heeft laten zien dat hij Verstappen een handje kan helpen, bijvoorbeeld in de Belgische kwalificatie. Dat is ook hard nodig om voor het tekort aan snelheid te kunnen compenseren.

Red Bull heeft over het algemeen dus weinig problemen met teamorders. De drie andere topteams hebben coureurs die dichter bij elkaar zitten en moeten op zoek naar een goede werkwijze om die constructie een lange houdbaarheidsdatum te geven. Mercedes heeft daar het perfecte recept voor gevonden, en het is de vraag hoe lang het duurt voordat de concurrentie dat systeem op een goede manier overneemt.