Häkkinen heeft medelijden met huidige generatie coureurs: 'Het menselijke aspect lijkt verdwenen'

Volgens Häkkinen draait Formule 1 niet alleen om snelheid of talent, maar vooral om mentale balans. De Fin verwijst daarbij naar de invloed van zijn mentale coach, die hem na zijn zware crash in 1995 hielp om opnieuw evenwicht te vinden. Häkkinen ziet dat er dertig jaar later nog steeds coureurs zijn die met dezelfde problemen zitten.

‘Als coureur heb je veel verschillende vlakken die allemaal perfect moeten werken om zonder stress of druk te kunnen rijden’, legt hij uit. ‘Het remmen, inhalen, insturen. Alles wordt automatisch als je ervaren genoeg bent. Maar er zijn ook dingen die je niet zelf kunt beïnvloeden. En juist in die gebieden heb je de allerbeste mensen nodig om je heen.’

Häkkinen werd na zijn horrorcrash in Australië geholpen door zijn landgenoot en mentale coach Aki Hintsa. ‘Na mijn ongeluk begreep ik hoe belangrijk gezondheid is. Niet alleen die van jezelf, maar ook van de mensen om je heen. Aki’s aanpak zorgde ervoor dat ik op een holistische manier kalm werd. Als alles buiten de auto op orde is, dan wordt wat er in de auto gebeurt ook beter.’

Häkkinen benadrukt dat in de moderne Formule 1 die menselijke kant te vaak ontbreekt. ‘Vandaag de dag praten we alleen over rondetijden en data’, zegt hij. ‘Maar niemand vraagt zich af hoe een jonge coureur zich écht voelt. Als Oscar Piastri de pole position met een tiende mist, zeggen we: Hij was niet snel genoeg. Niemand zegt: Misschien voelde hij de druk van het moment, misschien dacht hij even aan wat er op het spel stond. Dat menselijke aspect lijkt verdwenen.’

Volgens Häkkinen is dat een groot gemis. ‘We hebben nu meer kennis dan ooit over het menselijk brein en over prestaties’, zegt hij. ‘Maar in de Formule 1 worden jonge coureurs nog steeds behandeld alsof ze machines zijn. Jack Doohan doet drie races en verdwijnt, Liam Lawson krijgt twee kansen bij Red Bull Racing en wordt teruggezet. De verwachtingen zijn hoger dan ooit, maar dat helpt niemand. Niet de teams en niet de rijders.’

De Fin maakt zich vooral zorgen over de druk op jonge talenten die tegenwoordig rechtstreeks vanuit de juniorprogramma’s de Formule 1 in worden geschoven. ‘Toen ik begon, kreeg ik tijd om te leren’, vertelt hij. ‘Ik mocht veel testen, fouten maken, mezelf ontwikkelen. Tegenwoordig stappen rijders van 20 of 21 jaar in een Formule 1-auto en moeten ze direct presteren. De hoeveelheid voorbereiding en testkilometers zijn minimaal.’

Daarin ziet Häkkinen een duidelijke parallel met de huidige generatie, waaronder Piastri, die al in zijn derde seizoen constant onder een vergrootglas ligt. ‘De verwachtingen zijn immens’, zegt hij. ‘Iedereen ziet hoe snel hij is, maar niemand praat over wat die druk met hem doet. Hij zit in een topteam, hij vecht soms met zijn teamgenoot, en één klein foutje wordt meteen opgeblazen. Het verschil tussen pole position en P3 kan één gedachte zijn, een fractie van twijfel in een bocht.’

Häkkinen weet uit ervaring hoe dat voelt. ‘Het kostte me zeven jaar voordat ik echt begreep wat ik nodig had’, geeft hij toe. ‘Ik trainde keihard, maar het ging niet alleen om fysieke kracht. Je kunt je spieren sterker maken, maar wat er in je hoofd gebeurt, is veel belangrijker. Je hebt mensen nodig die je helpen je concentratie en balans te vinden, zodat je in de grootste drukmomenten kalm blijft.’

Volgens de voormalig McLaren-coureur zou elk team vandaag de dag moeten investeren in mentale begeleiding voor zijn rijders. ‘Als je twintig bent en je wilt op het hoogste niveau presteren, moet alles kloppen: je lichaam, je hoofd, je omgeving. Dat is de beste investering die je kunt doen’, stelt hij. ‘Want het gaat niet om pure snelheid, het gaat om consistentie onder druk. Dat is waar kampioenschappen worden gewonnen.’